حجاب و عفاف

گفتاری کوتاه درباره شجاعت حضرت زهرا (س )

اين عموماتی كه در اينجا آمده است ، عمومات استثناء ناپذير از تخصيص است ، و بهترين و مسلم‏ترين دليلش جريان تاريخی حضرت زهرا سلام‏ الله عليها و حضرت زينب سلام الله عليها است . قضيه حضرت زهرا از يك‏ جنبه واقعا عجيب و فوق‏العاده است . شما در مجموع در نظر بگيريد : از يك طرف علی و زهرا يك زوجی هستند كه نشان دادند از جنبه مادی و جمع‏ ثروت ، به دنيا و ما فيهايش بی‏اعتنا هستند . گفت : « و ما اصنع بفدك و غير فدك ؟ و النفس مظانها فی غد جدث » ( 1 ) اصلا علی چه اعتنا [ به فدك ] دارد ؟

آنكه رست از جهان فدك چه كند

آنكه جست از جهت فلك چه كند

يك آدم جسته از ابعاد جهان است . به عنوان يك پول و يك ثروت و يك‏ مايه زندگی ، واقعا اينها نشان دادند كه به فدك بی‏اعتنا هستند . و از طرف ديگر از مسلمات تاريخ اسلام است - و اين روايت معروف را كه‏ می‏خوانيم ، اهل تسنن بيشتر روايت كرده‏اند - كه در مرض وفات پيغمبر اكرم ، حضرت زهرا زياد گريه می‏كردند . پيامبر اكرم با حضرت زهرا نجوايی كردند و گريه ايشان افزون شد ، و بعد از مدتی نجوای ديگری كردند و حضرت زهرا متبسم شد ، و بعدها كه از ايشان‏ سئوال كردند كه اين دو نجوا چه بود ، فرمودند : در نجوای اول پدرم به من‏ خبر داد كه به طور قطع از دنيا می‏رود . [ گريه‏ام ] در فراق پدر بود . و در نجوای دوم به من گفت : " ولی تو به سرعت به من ملحق می‏شوی " . خرسنديم از اين جهت بود . و به علاوه می‏دانيم ايشان بيمار هم بودند به طوری كه هميشه در بستر بودند . برای ايشان مطلب مسلم بود كه ديگر از عمرشان چيزی باقی نمانده . آن وقت در همين حال فدك را می‏برند . فدك به عنوان يك ثروت برای زهرا ارزشی ندارد ولی فدك به عنوان يك حق ربوده شده ، و اينكه حق را بايد احياء كرد ، برای همان زهرا آنقدر ارزش دارد كه می‏آيد در مسجد مدينه " علی حشد من نساءها " با يك عده از زنان بنی‏هاشم و زنان علاقه‏مند به‏ ايشان ، در حضور خليفه وقت ، و خطبه‏ای به آن غرايی را در آنجا انشاء می‏كند و طرف را می‏كوبد و از حق خودشان دفاع می‏كند . چرا نترسيد ؟ آيا اين برخلاف تربيت اسلامی بود ؟ برای زن مثلا سبك بود اين كار ؟ برای زن‏ زشت بود اين كار كه بيايد در مسجد مدينه در حضور چند هزار نفر جمعيت دم‏ از مال دنيا بزند و از حقش دفاع كند ؟ نه ، هيچ زشت نبود ، دفاع از حق‏ بود . همان زهرای بی‏اعتنا به دنيا و ما فيها به عنوان يك پول و يك امر مادی و ثروت شخصی و مايه لذت فردی ، و همان زهرای مطمئن كه تا چند روز ديگر از دنيا می‏رود - كه انسان وقتی بداند كه به زودی از دنيا می‏رود ، ديگر مطامعش به ماديات دنيا به كلی از بين‏ می‏رود - به عنوان اينكه پاسدار حق است و نبايد گذاشت حق قربانی بشود و سنت پايمال كردن حقوق جان بگيرد ، می‏آيد در كمال شجاعت از حق خودش‏ دفاع می‏كند ، شخصا می‏رود به خانه خليفه وقت و فرمان را از او می‏گيرد . بعد آن فرمان را به عنف از ايشان می‏گيرند ، و سپس به شكل ديگری با اميرالمؤمنين در مسجد مدينه [ حاضر می‏شود ] و اوضاع عجيبی [ پيش می‏آيد ] كه آخر كار كه ديگر مجبور شد با آنها در بيافتد رسما در افتاد .

پاورقی :

. 1 نهج‏البلاغه نامه 45 : [ و مرا با فدك و غير فدك چه كار ؟ ! در حالی كه فردا ( پس از مرگ ) جايگاه نفس گور است ] .

نويسنده: شهيد مرتضي مطهري

منبع: تبیان زنجان